|
هموديناميک گلوکوم
دکتر سيدرضا لاجوردي
چشم
سالها فشار بالاي چشم به عنوان تنها نشانهي بيماري گلوکوم در نظر گرفته ميشد، از آنجا که گلوکوم زاويه باز اوليه با فشار نرمال يا فشار پايين ديده ميشود که فشارچشم بالا نيست و علاوه بر اين در Ocular Hypertention علائم گلوکوم (تغييرات ميدان بينايي و بزرگ شدن Optic Disc Cup) ديده نميشود، پژوهشگران به اين نتيجه رسيدهاند که ريسک فاکتورهاي ديگري بايد در کار باشد و تعريف تازهيي از گلوکوم آشکار شده است.
گلوکوم يک اپتيک نوروپاتي است با علائم متعدد
از ده سال قبل جريان خون عصب باصره به عنوان يک ريسک فاکتور مهم مورد توجه بسيار قرار گرفت، نتايج بررسيها در دانشگاه Yale نشان داد که خونروي در ديسک در اثر ايسکمي ايجاد ميشود، ايسکمي اپتيک ديسک يکي از عوامل گلوکوم به شمار ميرود و خونروي ديسک نموداري از اختلال عروقي اپتيک ديسک ميباشد.
پژوهش کنندگان گلوکوم با فشار نرمال نشان دادند که خونروي ديسک و ميگرن که هر دو توام با وازو اسپاسم ميباشد ريسک فاکتور براي گلوکومهاي با فشارنرمال ميباشد، خونروي ديسک در گلوکوم اوليه با فشارنرمال در مقايسه با گلوکوم با فشار بالا بيشتر ديده شده و بزرگتر هستند (در حقيقت شيوع خونروي ديسک در هر دو يکسان است ولي چون اندازهي آن در گلوکوم با فشاربالا کوچکتر است کمتر توجه را جلب ميکند).
ريسک فاکتور جديد در گلوکوم، فشار پرفوزيون چشم است که اختلاف بين فشارخون و فشارچشم ميباشد، ازدياد فشار نبض اختلاف بين فشار دياستوليک و سيستوليک يک پيشآگهي دهنده از گلوکوم زاويه باز اوليه است.
در افرادي که فشارسيستوليک يا دياستوليک و فشارمتوسط پرفوزيون چشم پائين باشد ريسک گلوکوم بالا ميرود، آپنه موقع خواب که مشخص شده با چندين حملهي شبانه هيپوکسيک، در اين افراد گلوکوم، مخصوصاً گلوکوم با فشار نرمال شايعتر است. در شب فشار داخل چشم بالا و فشار خون پايين ميآيد، هم نوسان فشار داخل چشم و هم نوسان فشار پرفوزيون چشم تواماً ريسک فاکتور مهمي را به وجود ميآورند.
تکنيک براي اندازه گيري فشار پرفوزيون چشم، وسيلهي گران و تجربهي کافي لازم دارد و علاوه بر اين تمام ماجرا را تشريح نميکند، چرا که از يک طرف کم شدن جريان خون وضع بيمار گلوکوم را بدتر ميکند و از طرف ديگر کم شدن حجم بافت عصبي به سيرکولاسيون کمتري احتياج دارد در نتيجه ارزيابي را مشکل مينمايد، علاوه بر اين اکسيژناسيون اپتيک ديسک است که اهميت دارد.
دکتر Harris و همکاران چند سالي است که تلاش ميکنند از Ocular Oximeter براي اندازهگيري درجهي اکسيژناسيون هموگلوبين در اپتيک ديسک و بافت رتين استفاده نمايند، آنها نشان دادند که در بيماران گلوکومي درجهي اشباع اکسيژن آرتريولهاي رتين کمتر از افراد طبيعي است.
|