|
|
|
|
 |
 |
مکملهاي پروتئيني
دکتر شهره فتاح پور
دکتر سعيدرضاشيخي
داروساز
مکملهاي پروتئيني پودرهايي خوراکي حاوي پروتئين به صورت فسفوپروتئين و نيز کازئين به شکل کلسيم کازئينات، اسيد آمينه لايزين و نيز ساير اسيدهاي آمينه، مواد معدني و نيز اکثر ويتامينها براي جبران و پيشگيري از کمبود پروتئينها، مواد معدني و ويتامينها هستند و در ضعف پروتئين بدن از قبيل کاهش وزن در اثر بيماريهاي مختلف، بريدگيهاي عميق، سوختگيهاي شديد، اعمال جراحي، کاهش مقاومت بدن نسبت به عفونتها، سوء تغذيهي کودکان و افراد مسن، بارداري، شيردهي و نيز در پرواربندي دامها و مرغداريها مورد مصرف قرار ميگيرند.
اسيدهاي آمينهي موجود در مکملهاي پروتئيني باعث ارتقاي سطح ايمني بدن، کمک به بهبود و ترميم سلولهاي آسيب ديده، افزايش اشتها و مؤثر در وزنگيري کودکان ميگردند. ويتامينها و مواد معدني موجود در آنها نيز عبارتند از ويتامين C (افزايش سيستم ايمني بدن، کمک به افزايش جذب آهن مؤثر در حفظ و سلامت پوست و مو)، ويتامين B1 (کمک به هضم بهتر غذا و افزايش اشتها،افزايش رشد و ميزان يادگيري)، ويتامين B2 (مؤثر در حفظ سلامت پوست،مو و ناخنها افزايش قدرت بينايي و کمک به شادابي کودکان)، ويتامين B3 يا نياسيناميد (بهبود اشتها و افزايش متابوليسم سلولي)، ويتامين B5 يا دي پانتنول (کمک به شادابي کودکان و جلوگيري از بروز خستگي)، ويتامين B6 ( مؤثر در شکلگيري گلبولهاي قرمز خون، تنظيم متابوليسم مواد غذايي در کودکان، تقويت سلامت لثهها و دندانها، افزايش سيستم ايمني)، ويتامين B12 (کمک به عملکرد آهن و اسيد فوليک، کمک به متابوليسم پروتئينها در کودکان و مؤثر در خونسازي)، اسيد فوليک (مورد نياز در خون سازي و تقسيمات سلولي، پيشگيري از بروز نقص در لولههاي عصبي جنين و کمک به حفظ سلامت افراد)، آهن (پيشگيري از بروز کم خوني، تقويت حافظه و قدرت تمرکز، افزايش کارآيي افراد، پيشگيري از اختلالات يادگيري و افزايش مقاومت در برابر بيماريها)، زينک (مؤثر در رشد و نمو کودکان، تقويت سيستم ايمني بدن،افزايش جذب و ويتامينهاي گروه B)، منگنز (کمک به خونسازي، مؤثر در حفظ سلامت پوست و مو و تقويت رشد طولي استخوانها)، مس (مؤثر در خونسازي، کمک به رشد و تکامل سيستم عصبي، قلبي و عروقي، کمک به حفظ سلامت چشمها، پوست، مو و ناخن)، کلسيم (تقويت استخوانها و دندانها مؤثر در رشد و رفع سوء تغذيه) ميباشند.
در موقع تهيهي مکملهاي پروتئيني بايد دقت شود مواد اوليهيي که از آنها مکملهاي پروئيني مورد نظر جهت مصارف انساني و يا دامي تهيه ميگردند حاوي عامل بيماريزا نباشند. يکي از اين عاملهاي بيماريزاي خطرناک پريون (Prion) نام دارد. پريون يک مولکول پروتئيني است که اگر چه فاقد موادي ميباشند که اطلاعات ارثي را کد ميکند ولي حامل اطلاعات ارثي است. به گفتهي دانشمندان عجيبترين چيز در زيست شناسي است که به روش مخصوص تکثير مييابد. پريونها برخلاف اسيدهاي نوکلئيک که تحت تأثير تابشهاي فرا بنفش UV و ديگر تابشها متلاشي ميشوند متلاشي نميشوند و قدرت انتقال بيماريها همچنان حفظ ميکنند و هنگامي که مولکولهاي پريون از صورت خوش خيم خارج ميشوند و به مولکولهاي بدخيم تبديل ميگردند بيماريزا ميشوند و بر اثر تکثير مداوم بيماري به وجود ميآورند .نکتهي جالبي که جلب توجه ميکند اين است که پريونها در فرآيندهاي تهيهي پروتئينهاي مکمل غذايي از لاشهي حيوانات حامل زنده ميمانند و انسانها و دامهايي که از اين پروتئينهاي مکمل غذايي آلوده استفاده ميکنند را مبتلا مينمايند. حال انديشه کنيد دامهايي در اثر عامل بيماريزايي پريوني تلف شوند به خاطر کاهش ضرر اقتصادي از لاشهي آنها مکملهاي پروتئيني دامي تهيه کنند عامل بيماري در فرآيند تهيهي مکمل پروتئيني از لاشهي حيوانات زنده مانده و دامهايي که از آن تغذيه ميکنند را آلوده نمايند و در دورهي کمون بيماري که گاهي تا چند سال هم ممکن است طول بکشد گوشت دامهاي آلوده به عنوان غذا مورد مصرف قرارگيرد چه فاجعهيي ايجاد ميشود؟ شيوع فاجعهيي به نام جنون گاوي يا بيماري آنسفالوپاتي اسفنج گونه گاوي و متعاقب آن بيماري Creuatzfeldt Jackob که يک عفونت مرگبار آنسفالوپاتي انساني بد فرجام است، بيماري که در آن نود درصد بيماران در سال اول جان ميبازند. در اين بيماري، بيماران مبتلا عموماً بدحال هستند و قدرت تمرکز در آنها کم است بيماران مبتلا به صورت متناوب دچار سستي ميشوند. بيماري با آشفتگي، حرکات جهشي، جنون، تشنجهاي مزمن يا انقباضات ناگهاني عضلات وخيمتر ميشود، جنون به سرعت پيشرفت ميکند، ديد دچار اختلال ميگردد و انقباضات ناگهاني عضلات آشکارتر ميشود و پس از آن مرگ فرا ميرسد به عبارت ديگر سودجويي و رعايت نکردن دستور خداوند متعال «حرمت عليکم الميته» باعث شد که از لاشهي دامهاي بيمار تلف شده مکملهاي پروتئيني دامي براي ساير دامها توليد کنند و آنها را به مصرف تغذيهيي دامهاي در حال پروار برسانند و دامهاي پرواري را مبتلا نمايند و در نهايت در دورهي کمون بيماري که هيچ علامت بيماري در دام مبتلا مشاهده نميشود دامهاي به ظاهر سالم را به مصرف تغذيهيي انساني برسانند و همنوعان خود را مبتلا نمايند. نتيجهي اين سودجويي و عدم رعايت موازين بهداشتي امر شده در دستورهاي خداوند بيهمتاي سبحان هنگامي که تعدادي از گاوها در مزرعهيي تلوتلو خوردن آغاز کردند و سپس مردند و بيماري آنها به نام بيماري جنون گاوي يا انسفالوپاتي اسفنج گونه گاوي نام گذاري شد نمايان گرديد. محققان در بررسي موضوع فوق در دامهاي تلف شده پريونهاي بيماريزا را پيدا کردند بعد متوجه شدند که درتغذيهي آن دامها ازمکملهاي پروتئيني تهيه شده ازلاشهي حيوانات آلوده استفاده ميشده و در بررسي مکملهاي پروتئيني دريافتند که در فرآيند تهيهي مکملهاي پروتئيني از لاشهي حيوانات عامل بيماريزا که همان پريون است زنده مانده است متعاقب آن به سرعت استفاده از مواد حيواني را براي تهيهي مکملهاي پروتئيني دامي ممنوع کردند.
|
|
|
|
|
|
 |
|
| |
|
|
|
|
|
|
